Ôn Thi Tốt

Các tính chất hóa học của glucozo

Glucozo là hợp chất hóa học không thể thiếu trong đời sống và thực tế hiện nay. Hôm nay chúng ta cùng tìm hiểu về glucose và cách để chúng ta có thể sản xuất được đường glucozo

I/ Tính chất vật lý và trạng thái tự nhiên của đường glucozo

II/ Cấu trúc phân tử

glucozo có CTPT là C6H12O6, nó tồn tại ở 2 dạng mạch hở và mạch vòng.

1/ glucozo dạng mạch hở

a) Thực nghiệm

– Khi khử hoàn toàn đường glucozo thì ta thu được chất là hexan. Vậy ta có 6 nguyên tử C của 1 phân tử glucozo tạo thành một mạch hở và không phân nhánh.

– glucozo có tham gia phản ứng tráng bạc, khi nó tác dụng với dung dịch nước brom tạo ra axit gluconic, điều này chứng tỏ trong phân tử của glucozo có nhóm CH=O.

– Khi glucozo tác dụng với chất Cu(OH)2 tạo ra dung dịch có màu xanh lam, điều này chứng tỏ phân tử của glucozơ có chứa nhiều nhóm OH liền kề nhau.

– Phản ứng glucozo tạo este có chứa 5 gốc CH3COO, vì vậy trong phân tử của glucozo có chứa 5 nhóm OH.

b) Kết luận

Phân tử của glucozơ có CTCT thu gọn của dạng mạch hở là:

hoặc viết gọn là: CH2OH – (CHOH)4 – CHO.

2/ Dạng mạch vòng

III/ Tính chất hóa học

glucozo có tính chất của 1 anđehit (do nó có nhóm chức anđehit – CHO) và của ancol đa chức (do nó có 5 nhóm OH ở vị trí liền kề).

1/ Tính chất của ancol đa chức (hay còn gọi poliancol hay poliol)

a) Tác dụng với dung dịch Cu(OH)2

Trong dung dịch với nhiệt độ thường thì glucozo hòa tan Cu(OH)2 cho ra dung dịch phức là đồng – glucozo màu xanh lam:

2C6H12O6 + Cu(OH)→ (C6H11O6)2Cu + 2H2O

  phức đồng-glucozơ

b) Phản ứng tạo este của glucozo

Khi glucose tác dụng với anhiđrit axetic thì glucozo có thể tạo ra este có chứa 5 gốc axetat trong phân tử của nó

 C6H7O(OCOCH3)5

2/ Glucose có tính chất của anđehit

a) Phản ứng oxi hóa glucozo

b) Phản ứng khử glucozo

Ta dẫn khí hiđro vào dd glucozo và đun nóng (có xúc tác là Ni), ta thu được 1 poliancol là sobitol:

3/ Phản ứng lên men của glucozo

Khi phản ứng có enzim là chất xúc tác, thì glucozo bị lên men tạo ra ancol etylic, khí cacbonic:

4/ Tính chất riêng của glucozo dạng mạch vòng

Nhóm OH trong glucozo ở C1 (OH hemiaxetal) của dạng vòng khi tác dụng với metanol có HCl làm chất xúc tác sẽ tạo ra metyl glicozit:

Khi nhóm OH trong glucozo ở C1 chuyển thành nhóm OCH3 thì dạng mạch vòng của glucozo không thể chuyển sang mạch hở được nữa.

IV/ Điều chế vè ứng dụng

1/ Điều chế đường glucozo

Trong nền công  nghiệp, đường glucozo được điều chế bằng cách là thủy phân tinh bột nhờ chất xúc tác axit clohiđrit loãng hay enzim. Người ta cũng có thể thủy phân xenlulozơ (trong vỏ bào, mùn cưa) nhờ chất xúc tác axit clohiđrit đặc để tạo thành glucozo làm nguyên liệu sản xuất ra ancol etylic. Hai phương pháp thủy phân này được tóm tắt theo phương trình phản ứng sau:

2/ Ứng dụng đường glucozo

glucozo là hợp chất dinh dưỡng rất có giá trị của con người và nhất là đối với trẻ em hay người già.

Trong nền y học thì glucozo được dùng như một loại thuốc tăng lực.

Trong nền công nghiệp, glucozo được dùng để tráng gương hay tráng ruột phích và là 1 sản phẩm trung gian trong quá trình sản xuất ancol etylic từ các nguồn nguyên liệu có chứa tinh bột cũng như xenlulozơ.

Hi vọng với bài viết này các bạn sẽ nắm chắc được các tính chất hóa học của nó cũng như tầm quan trọng của nó trong cuộc sống.

Exit mobile version